Boscotondo opent zich opnieuw: Kunsthal Helmond krijgt nieuw gezicht

HELMOND – Wie de Kunsthal in Boscotondo de afgelopen tijd passeerde, zag vooral gesloten deuren. Binnen werd ondertussen stevig verbouwd. Op zaterdag 19 september gaat de Kunsthal na ongeveer anderhalf jaar weer open voor publiek. Toch is Helmond dan nog niet klaar: de metamorfose van het museumcomplex loopt door tot 2028.

De verbouwing moet van de Kunsthal meer maken dan een gebouw waarin bezoekers langs kunstwerken lopen. Er komt nadrukkelijker ruimte voor educatie, ontmoeting en activiteiten. De eerste fase daarvan is inmiddels vrijwel afgerond.

Binnen zijn bouwkundige aanpassingen uitgevoerd, technische installaties vernieuwd en nieuwe ruimtes gemaakt. Zo beschikt de Kunsthal straks over een aparte educatieruimte en werkplaats. Ook verlichting, klimaatbeheersing en andere installaties zijn aangepakt.

Het doel is een museum dat minder gesloten aanvoelt en meer verbinding zoekt met de stad.

Die verandering is ook zichtbaar in het interieur. Architect Rob Meurders van diederendirrix is betrokken bij de bouwkundige ingrepen. Voor het interieur zijn onder anderen ontwerper Piet Hein Eek en Iggie Dekkers ingeschakeld.

Uiteindelijk moet in de Kunsthal ook een MakersLab ontstaan. Bezoekers moeten er niet alleen kunst kunnen bekijken, maar ook zelf aan de slag kunnen.

Dat past bij een ontwikkeling die op steeds meer culturele plekken zichtbaar is: musea veranderen van plekken waar voornamelijk wordt tentoongesteld in gebouwen waar ook wordt gewerkt, geleerd en gesproken.

Voor Helmond sluit dat bovendien aan bij het beeld van een stad waarin maken en industrie historisch een belangrijke rol spelen.

Aan de verbouwing hangt een stevig prijskaartje. In de gemeentelijke investeringsbegroting staat voor renovatie en uitbreiding van de Kunsthal een bruto investering van 8,8 miljoen euro.

Een deel daarvan wordt betaald uit verschillende gemeentelijke budgetten en subsidies. Ook externe partijen dragen bij. Zo ontving Museum Helmond begin 2026 een bijdrage van 750.000 euro van de VriendenLoterij.

De werkzaamheden zijn overigens niet alleen bedoeld om het gebouw aantrekkelijker te maken. Ook verduurzaming speelt een rol. Onder meer verlichting en technische installaties worden energiezuiniger gemaakt.

Wie op 19 september naar binnen stapt, ziet dus een vernieuwde Kunsthal, maar nog niet het definitieve eindresultaat.

Volgens de huidige gemeentelijke planning begint in augustus 2027 een volgende fase. Daarbij moet onder meer een nieuwe, uitnodigender aanbouw worden gerealiseerd. Ook het Boscotondoplein krijgt een groenere inrichting.

Tijdens die werkzaamheden moet de Kunsthal open blijven. De volledige vernieuwing staat volgens de meest recente planning voor september 2028 op de agenda.

Die planning is later dan eerder werd voorzien. Bij de aankondiging van de sluiting werd nog gesproken over een gedeeltelijke heropening in het voorjaar van 2026 en afronding begin 2028. De heropening schoof uiteindelijk door naar september.

Voor de terugkeer kiest Museum Helmond niet voor een voorzichtige tentoonstelling.

Een van de eerste exposities wordt Deep Rooted. The Impact of Graffiti on Art. Daarin staat centraal hoe graffiti vanuit straten en metro's uitgroeide tot een kunstvorm die generaties kunstenaars beïnvloedde.

Daarnaast komt er aandacht voor hiphop en street culture in Helmond.

Het levert een fraaie tegenstelling op. Een gebouw waarvan vloeren, installaties en muren zojuist grondig zijn aangepakt, opent opnieuw met kunst die ooit juist ontstond doordat mensen muren níét ongemoeid lieten.

Misschien past juist dat goed bij wat de Kunsthal wil worden.

Boscotondo blijft aan de buitenkant een herkenbaar onderdeel van het Helmondse centrum. Binnen probeert het museum de afstand tussen kunst en stad kleiner te maken.

Op 19 september gaan de deuren weer open. Of de nieuwe Kunsthal die ambitie ook waarmaakt, zal de komende jaren moeten blijken.