Elkerliek haalt maanden uit herniatraject: geselecteerde patiënten binnen vier weken geholpen

HELMOND – Patiënten met ernstige pijn die mogelijk wordt veroorzaakt door een rughernia hoeven in het Elkerliek ziekenhuis niet langer automatisch van afspraak naar afspraak te wachten. Door onderzoeken en gesprekken met verschillende specialisten achter elkaar te plannen, is het ziekenhuis erin geslaagd een traject dat eerder maanden kon duren terug te brengen tot ongeveer vier weken.

De versnelde aanpak is bedoeld voor een specifieke groep patiënten: mensen met pijn die vanuit de rug naar één been uitstraalt en bij wie een hernia wordt vermoed. Na een verwijzing van de huisarts beoordeelt een neuroloog of iemand voor de snelle route in aanmerking komt.

Daarna worden de verschillende stappen zoveel mogelijk samengebracht. Een MRI wordt versneld gemaakt, waarna de patiënt op korte termijn bij de neuroloog terechtkan. Wanneer uit het onderzoek blijkt dat behandeling door het Pijncentrum zinvol kan zijn, volgt dat gesprek vaak nog dezelfde dag of hetzelfde dagdeel.

Een eventuele pijnbehandeling kan vervolgens in veel gevallen binnen ongeveer een week worden uitgevoerd. Daardoor hoeft een patiënt niet telkens opnieuw achteraan in een afzonderlijke wachtrij te komen.

Dat is vooral opvallend tegen de achtergrond van de gewone wachttijden in het ziekenhuis. Voor een reguliere afspraak bij Neurologie staat momenteel een wachttijd van ruim twee maanden vermeld. Voor een MRI van de rug gaat het om ongeveer twee weken, terwijl de algemene wachttijd voor pijnbestrijding richting vier maanden loopt.

Die cijfers zijn niet één op één te vergelijken met het herniatraject. De wachttijden gelden voor verschillende patiëntengroepen en medische indicaties. Wel laten ze zien hoeveel tijd verloren kan gaan wanneer onderzoeken en specialistische afspraken los van elkaar worden gepland.

In het speciale herniazorgpad worden juist vooraf plaatsen gereserveerd en worden Neurologie, Radiologie en het Pijncentrum als één keten georganiseerd.

De snelle route betekent overigens niet dat iedere patiënt met rugpijn direct een MRI, injectie of andere ingreep krijgt. Mensen die uitsluitend lage rugpijn hebben zonder uitstraling naar het been vallen buiten het traject. Dat geldt ook voor patiënten die eerder aan hun rug zijn geopereerd.

Na de MRI kan bovendien blijken dat de klachten een andere oorzaak hebben. Ook kan de neuroloog concluderen dat een behandeling door het Pijncentrum niet de beste keuze is. In dat geval wordt een ander behandelplan gevolgd.

Wanneer pijnbestrijding wel wordt geadviseerd, kan onder meer een behandeling rond de aangedane zenuwwortel worden overwogen. Daarbij probeert de pijnspecialist de pijnprikkel vanuit een geïrriteerde of beknelde zenuw te verminderen.

Een belangrijk onderscheid is dat het nieuwe traject geen versnelde route naar een rugoperatie is. Bij een groot deel van de mensen met een rughernia verdwijnen de beenklachten uiteindelijk zonder operatie. Volgens actuele patiënteninformatie neemt bij ongeveer drie van de vier mensen de pijn binnen drie maanden vanzelf sterk af doordat de druk op de zenuw vermindert.

Het doel van het Helmondse zorgpad is daarom vooral om patiënten met hevige klachten sneller te onderzoeken en eerder te bepalen welke behandeling nodig is. Voor mensen bij wie gewone pijnmedicatie onvoldoende helpt, kunnen pijnbehandelingen een tussenstap zijn voordat een operatie wordt overwogen.

Het Elkerliek begon eerder dit jaar met de nieuwe werkwijze. Bij de start werd nog gesproken over een gemiddelde doorlooptijd van drie tot vijf weken, tegenover ruim twintig weken in de oude situatie. Inmiddels hanteert het ziekenhuis als richtgetal ongeveer vier weken.

Het aantal ziekenhuisbezoeken kan daarbij beperkt blijven tot maximaal drie. De grootste tijdwinst ontstaat niet door afzonderlijke onderzoeken sneller uit te voeren, maar door de wachttijd tussen de verschillende onderdelen zoveel mogelijk weg te halen.

Het ziekenhuis meldt dat de eerste ervaringen van patiënten positief zijn. Cijfers over hoeveel patiënten inmiddels via het versnelde traject zijn behandeld, hoeveel pijnbehandelingen daadwerkelijk zijn uitgevoerd en hoeveel patiënten uiteindelijk alsnog een operatie nodig hadden, zijn voor zover openbaar bekend nog niet gepubliceerd.

Dat maakt die resultaten interessant om de komende maanden te volgen. Pas met dergelijke cijfers kan worden vastgesteld of de forse verkorting van de doorlooptijd ook structureel leidt tot minder pijn, minder medicijngebruik en snellere terugkeer naar werk en dagelijkse activiteiten.