Miljoeneninvestering in oud politiebureau zorgt voor discussie in Helmondse politiek

HELMOND – De plannen voor ongeveer tweehonderd appartementen op de locatie van het voormalige politiebureau aan de Kasteel-Traverse leiden tot politieke discussie. De gemeente Helmond wil bijna 2,8 miljoen euro investeren in de aankoop van het pand, om het vervolgens door te verkopen aan een projectontwikkelaar. Niet alle raadsfracties zijn overtuigd van de financiële risico’s die bij deze aanpak komen kijken.

Het voormalige politiebureau aan de Kasteel-Traverse 101 moet plaatsmaken voor een nieuwe woonontwikkeling. Daarmee krijgt een prominente locatie aan de rand van het Helmondse centrum een andere bestemming. Om de plannen mogelijk te maken, wil het gemeentebestuur het vastgoed eerst zelf verwerven van de politie. Vervolgens moet het eigendom worden overgedragen aan B&N 07 B.V., de ontwikkelaar die ook betrokken is bij de naastgelegen locatie ’t Cour.

Die tussenkomst van de gemeente leidt tot vragen over de verdeling van verantwoordelijkheden. Vooral 50PLUS en Forum voor Democratie willen voorkomen dat financiële tegenvallers uiteindelijk voor rekening van de Helmondse gemeenschap komen.

Bij de voorgenomen aankoop gaat het om een perceel van 2.255 vierkante meter. De gemeente wil daarbij gebruikmaken van haar voorkeurspositie bij de verkoop van grond en gebouwen.

Helmond vestigde in maart 2023 een voorkeursrecht op verschillende percelen in het Stationskwartier, waaronder de locatie van het voormalige politiebureau. Destijds gebeurde dat op basis van de Wet voorkeursrecht gemeenten. Deze regelgeving is inmiddels opgenomen in de Omgevingswet.

Een dergelijk voorkeursrecht betekent dat een eigenaar die zijn vastgoed wil verkopen, dit in beginsel eerst aan de overheid moet aanbieden. Gemeenten kunnen daarmee invloed uitoefenen op de toekomstige inrichting van een gebied en voorkomen dat strategisch gelegen locaties buiten hun bereik worden verkocht.

In Helmond wordt dit instrument nu ingezet om een grotere woningbouwontwikkeling mogelijk te maken.

De belangrijkste politieke discussie draait om de vraag wie verantwoordelijk is wanneer de geplande doorverkoop vertraging oploopt of uiteindelijk niet doorgaat.

De gemeente moet het aankoopbedrag beschikbaar stellen, terwijl het de bedoeling is dat een commerciële partij het vastgoed daarna overneemt. Zolang de gemeente eigenaar is, kunnen financiële verplichtingen en risico's bij haar liggen.

Binnen 50PLUS bestaan daarom zorgen over de gevolgen wanneer de ontwikkelaar onverhoopt afziet van de aankoop. Ook Forum voor Democratie zet vraagtekens bij de omvang van de gemeentelijke betrokkenheid bij een vastgoedtransactie die uiteindelijk bedoeld is voor particuliere projectontwikkeling.

Wethouder Willem Boetzkes verdedigt de gekozen aanpak. Het gemeentebestuur beschouwt de aankoop als een middel om invloed te houden op de ruimtelijke ontwikkeling. Volgens het college is de betrokkenheid van B&N voldoende stevig om de voorgenomen doorverkoop met vertrouwen tegemoet te zien.

Daarmee blijft de fundamentele vraag overeind hoeveel financieel risico de gemeente moet accepteren om woningbouwprojecten te versnellen.

De betrokkenheid van B&N bij het gebied kent een langere voorgeschiedenis. De ontwikkelaar maakte in 2019 al afspraken met de gemeente over de aankoop van het voormalige gemeentelijke kantoorgebouw ’t Cour aan de Zuid Koninginnewal.

Aanvankelijk was het plan om dat kantoor te transformeren tot 31 appartementen. Door vertraging bij de bouw en ingebruikname van het nieuwe Huis voor de Stad kon de overdracht echter niet op het oorspronkelijke moment plaatsvinden. Uiteindelijk werd ’t Cour in december 2024 juridisch geleverd.

Ondertussen waren de ambities voor het Stationskwartier veranderd. De gemeente wilde niet langer uitsluitend afzonderlijke gebouwen herontwikkelen, maar verschillende locaties in samenhang aanpakken.

In juni 2024 werden daarom nieuwe samenwerkingsafspraken met B&N vastgelegd. Daarin kreeg ook het voormalige politiebureau een plaats.

Deze voorgeschiedenis verklaart waarom Helmond specifiek met deze ontwikkelaar verder wil.

Opvallend is dat de gemeente het voormalige politiebureau rechtstreeks aan B&N wil verkopen, zonder een nieuwe openbare selectieprocedure.

Dat voornemen werd op 23 september 2026 officieel bekendgemaakt. De gemeente beschouwt B&N als de enige serieuze kandidaat vanwege de bestaande betrokkenheid bij ’t Cour en de afspraken over de gezamenlijke ontwikkeling van beide locaties.

Bij de verkoop moet rekening worden gehouden met de regels voor gemeentelijke vastgoedtransacties, waaronder de verplichting om gelijke kansen te bieden aan potentiële gegadigden. Een rechtstreekse verkoop is onder voorwaarden mogelijk wanneer voldoende kan worden gemotiveerd dat slechts één partij daadwerkelijk in aanmerking komt.

Het gemeentebestuur heeft de samenhang tussen de twee locaties als belangrijkste argument aangevoerd.

De discussie speelt tegen de achtergrond van de grote veranderingen die Helmond de komende jaren wil doorvoeren.

Het Stationskwartier moet uitgroeien tot een aantrekkelijker stedelijk gebied waar wonen, werken en voorzieningen dichter bij elkaar komen. De gemeenteraad stelde daarvoor in juni 2023 een gebiedsvisie vast.

De omgeving van de Kasteel-Traverse vormt een belangrijk onderdeel van deze ontwikkeling. Ook op andere locaties langs deze verkeersroute worden nieuwe appartementencomplexen voorbereid.

Zo bestaan er plannen voor ongeveer 190 woningen op de plek van het voormalige ABN AMRO-kantoor aan de Kasteel-Traverse 66. Daarnaast wordt gewerkt aan Flink + Fier, een ontwikkeling met 174 woningen bij de Smalstraat.

De herontwikkeling van ’t Cour en het voormalige politiebureau maakt deel uit van een groep van 45 woningbouwprojecten waaraan de gemeente prioriteit geeft.

De ongeveer tweehonderd appartementen op de politielocatie kunnen daarmee bijdragen aan de uitbreiding van het woningaanbod in het centrum. Hoe de uiteindelijke verdeling tussen koopwoningen, betaalbare huur en andere woonvormen eruitziet, is op basis van de beschikbare informatie nog niet vastgesteld.

Voordat de aankoop definitief kan worden geregeld, moet de gemeenteraad zich uitspreken over het voorstel. De behandeling staat gepland voor 1 december.

Daarbij gaat het niet alleen om de financiële middelen voor het vastgoed. Ook de afspraken over de doorverkoop, de zekerheid dat B&N daadwerkelijk afneemt en de mogelijke gevolgen van vertraging zijn van belang voor de beoordeling.

Bij goedkeuring kan de gemeente verdere stappen zetten om het pand aan de ontwikkelaar over te dragen. Daarmee komt de uitvoering van een volgend woningbouwproject in het Stationskwartier dichterbij.

Voorlopig blijft de bouw van de appartementen afhankelijk van verdere planvorming en de benodigde procedures. Een concrete bouwstart is nog niet bekend.

De besluitvorming van 1 december moet vooral duidelijk maken of de Helmondse politiek de gekozen constructie verantwoord vindt en bereid is om voor de verdere ontwikkeling van het Stationskwartier tijdelijk miljoenen euro's in vastgoed vast te leggen.