PRO Helmond wil openbare toiletten beter vindbaar maken

HELMOND – Wie in Helmond onderweg dringend naar het toilet moet, kan op verschillende plaatsen terecht. Toch zijn die voorzieningen volgens PRO Helmond lang niet altijd eenvoudig te vinden. De fractie wil daarom dat de gemeente meer werk maakt van de zichtbaarheid, toegankelijkheid en beschikbaarheid van openbare toiletten en heeft daarover schriftelijke vragen gesteld aan het college.

Aanleiding is onder meer de positie van Helmond op de landelijke ranglijst voor toiletvriendelijkheid. In de meest recente ranglijst van het MDL Fonds, gepubliceerd in november 2025, eindigde Helmond op plaats 298 van de 342 gemeenten. De stad kreeg daarbij een rapportcijfer van 1,8. Bij de beoordeling wordt gekeken naar de kwaliteit en beschikbaarheid van toiletten en naar het gemeentelijke beleid op dit gebied.

De aandacht voor openbare toiletten speelt niet alleen in Helmond. Uit gegevens van het MDL Fonds blijkt dat bijna een kwart van de mensen soms liever thuisblijft uit angst onderweg niet tijdig een toilet te kunnen vinden. Vooral mensen met maag-, darm- of blaasproblemen kunnen daarmee te maken krijgen, maar ook ouderen, zwangere vrouwen en gezinnen met jonge kinderen.

In Helmond zijn verschillende toiletten beschikbaar die door bezoekers kunnen worden gebruikt. Onder meer de Stadskamer, bibliotheek en Elzaspassage worden genoemd als locaties waar een toilet aanwezig is. Ook bij verschillende horecazaken en andere publiek toegankelijke gebouwen bestaat die mogelijkheid. Het probleem zit volgens PRO Helmond daarom niet uitsluitend in het aantal toiletten, maar ook in de vraag of inwoners en bezoekers weten waar ze te vinden zijn.

Daarvoor bestaan inmiddels verschillende digitale hulpmiddelen. De WC Wijzer van het MDL Fonds bevat meer dan achtduizend openbare en opengestelde toiletten in Nederland. Gebruikers kunnen onder meer zoeken op toegankelijkheid, openingstijden en voorzieningen voor het verschonen van baby's. Ook de HogeNood-app brengt openbare en opengestelde toiletten in kaart.

PRO Helmond wil dat wordt onderzocht hoe de gemeentelijke informatie beter op dergelijke systemen kan worden aangesloten. Ook moet volgens de fractie worden bekeken of bestaande toiletten die nog niet in deze apps zijn opgenomen alsnog kunnen worden toegevoegd.

Een andere mogelijkheid is het vergroten van het aantal zogenoemde opengestelde toiletten. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om toiletten van winkels, horecabedrijven, maatschappelijke organisaties en andere instellingen die ook beschikbaar worden gesteld aan mensen die daar niet direct klant of bezoeker zijn.

De fractie wil weten of de gemeente ondernemers en organisaties actief kan stimuleren om aan zo'n systeem mee te doen. Door bestaande toiletten beschikbaar te stellen hoeft niet overal direct een nieuwe openbare voorziening te worden gebouwd.

Dat is geen volledig nieuw onderwerp voor Helmond. De gemeente nam enkele jaren geleden al maatregelen om semi-openbare toiletten beter toegankelijk te maken. Daarbij werd ook het opnemen van dergelijke voorzieningen in de HogeNood-app genoemd. In gemeentelijke plannen over toegankelijkheid werd daarnaast gekeken naar extra voorzieningen in onder meer parkeergarages en fietsenstallingen.

Ook in onderzoek naar de Helmondse winkelgebieden kwam de behoefte aan meer openbare toiletten eerder naar voren. Daarbij werd niet alleen naar het stadscentrum gekeken, maar ook naar voorzieningen in wijkwinkelcentra.

Bij het verbeteren van het aanbod speelt niet alleen het aantal toiletten een rol. Ook toegankelijkheid voor mensen met een lichamelijke beperking en duidelijke informatie over voorzieningen zijn van belang. In Helmond zijn eerder initiatieven genomen om rolstoeltoegankelijke toiletten herkenbaarder te maken.

Digitale toiletzoekers kunnen daarbij helpen doordat gebruikers vooraf kunnen controleren welke voorzieningen aanwezig zijn. Dat kan bijvoorbeeld van belang zijn voor iemand die een rolstoel gebruikt of afhankelijk is van een aangepast toilet.

PRO Helmond vraagt het college daarom niet alleen naar betere vindbaarheid, maar ook naar een structurele aanpak waarmee het totale aantal openbare en opengestelde toiletten in de stad kan worden uitgebreid. De fractie wil weten of hiervoor samen met ondernemers, maatschappelijke organisaties en belangenorganisaties een plan kan worden gemaakt. De schriftelijke vragen zijn op 23 september naar buiten gebracht.

De discussie komt in de aanloop naar Wereld Toilet Dag op 19 november. Die dag is door de Verenigde Naties ingesteld om wereldwijd aandacht te vragen voor sanitaire voorzieningen en toegang tot veilige toiletten. In 2026 ligt internationaal extra nadruk op de relatie tussen veilige sanitaire voorzieningen, gelijkwaardigheid en de mogelijkheden voor mensen om volwaardig aan de samenleving deel te nemen.

Of de voorstellen van PRO Helmond tot nieuwe maatregelen leiden, hangt af van de antwoorden van het college. Die waren bij het stellen van de vragen nog niet bekend.